Przyczyny nadciśnienia - nadciśnienie przyczyny

Nadciśnienie tętnicze pierwotne i wtórne.
 

Nadciśnienie tętnicze może być pierwotne, tj. takie, którego bezpośrednia przyczyna nie została ustalona, albo wtórne, którego bezpośrednia przyczyna jest znana. Nadciśnienie wtórne dotyczy tylko ok. 5% wszystkich chorych na nadciśnienie. W 95% jest to choroba pierwotna – dlatego skupimy się głównie na tym problemie. Czym różni się nadciśnienie pierwotne od wtórnego?

U części chorych wysokie ciśnienie jest objawem istniejącej choroby. Nadciśnienie towarzyszy chorobom nerek, zwężeniu tętnicy nerkowej. Rzadziej przyczyną wysokiego ciśnienia są zaburzenia czynności gruczołów dokrewnych (zwykle nadnerczy), wady serca czy choroby naczyń. W tej grupie chorych istnieje możliwość wyleczenia nadciśnienia przez usunięcie przyczyny, na przykład rozszerzenie zwężonej tętnicy nerkowej. W powyższych sytuacjach mówimy o wtórnym nadciśnieniu tętniczym.
Najczęściej jednak (u ponad 95% osób z nadciśnieniem) nie udaje się wykryć jego przyczyny - dlatego mówimy o pierwotnym nadciśnieniu tętniczym. Prawdopodobnie u ludzi z pierwotnym nadciśnieniem tętniczym w powstawaniu choroby bierze udział wiele różnych mechanizmów. Ważną rolę odgrywają czynniki dziedziczne, nadciśnienie tętnicze często występuje rodzinnie. Odpowiadać za to mogą geny zwiększające wchłanianie sodu w nerkach. Dochodzi wówczas do nadmiernego gromadzenia sodu w organizmie, co sprzyja podwyższonemu ciśnieniu. Prawdopodobnie podobny mechanizm powoduje wzrost ciśnienia tętniczego u osób spożywających duże ilości soli kuchennej (chlorku sodu). Tutaj leczenie jest długotrwałe: polega na wyeliminowaniu czynników ryzyka i leczeniu farmakologicznym.

Nadciśnienie pierwotne
Według hipotezy Folkowa, to predyspozycje genetyczne do adaptacji tętnic na częste pobudzenia współczulne odpowiadają za nadciśnienie pierwotne. Przebudowa ścian tętnic oporowych prowadzi do wzrostu obwodowego oporu naczyniowego (TPR) i zmusza serce do większej pracy.
Teoria Guytena wyjaśnia nadciśnienie genetycznym defektem nerek, które zatrzymują więcej sodu, co skutkuje zwiększeniem ilości krwi krążącej. Utrzymanie prawidłowego stężenia sodu wymaga większej perfuzji nerek, co jest przyczyną nadciśnienia.

Nadciśnienie wtórne
Przyczyny nadciśnienia wtórnego:

1. choroby związane z nerkami
a. choroby miąższowe
- ostre i przewlekłe zapalenie kłębuszków nerkowych
- zwyrodnienie wielotorbielowate nerek
- wodonercze
- nefropatia cukrzycowa
b. choroby tętnic nerkowych
- zwężenie tętnicy nerkowej
- inne przyczyny niedokrwienia nerek
c. nowotwory wydzielające reninę
d. zespoły pierwotnej retencji sodu (zespół Liddle'a, zespół Gordona)

2. choroby gruczołów wydzielania wewnętrznego
a. choroby nadnerczy
- hiperaldosteronizm pierwotny wywołany gruczolakiem lub przerostem nadnerczy
- guz chromochłonny nadnerczy (także przyzwojaki)
- zespół Cushinga
b. akromegalia
c. choroby tarczycy (zwłaszcza nadczynność)
d. nadczynność przytarczyc
e. zespół rakowiaka

3. choroby neurologiczne
a. zespół Guillaina-Barrégo
b. tetraplegia
c. zwiększone ciśnienie wewnątrzczaszkowe
d. rodzinna desautonomia

4. koarktacja aorty

5. nadciśnienie wywołane ciążą

6. zespół obturacyjnego bezdechu sennego

7. ostry stres (oparzenia, abstynencja alkoholowa u osób uzależnionych, psychogenna hiperwentylacja, hipoglikemia, okres okołooperacyjny)

8. hiperwolemia

9. leki - egzogenne hormony (estrogeny, kortykosteroidy, erytropoetyna, sympatykomimetyki, cyklosporyna, takrolimus, inhibitory MAO)

10. substancje toksyczne: amfetamina, kokaina, metale ciężkie

Przyczyny izolowanego nadciśnienia skurczowego:
11. nadmierna sztywność tętnic (zwłaszcza u osób starszych)
12. zwiększona pojemność minutowa serca (niedomykalność zastawki aortalnej, przetoka tętniczo-żylna).

Źródło: resmedica.pl wikipedia.org